जनकपुरधाम ,कार्तिक २३ गते । उदाउँदै गरेको सूर्यलाई व्रतालुले जलाशयबाट अर्घ्य चढाएपछि महापर्व छठ सकिएको छ । बिहीबार अस्ताउँदै गरेको सूर्यलाई अर्घ्य दिएका व्रतालुहरूले आज बिहान उदाउँदै गरेको सूर्यलाई अर्घ चढाएका हुन् ।
सूर्य देवको प्रतीक्षामा व्रतालुहरू जलाशयमा प्रसादीसहित हात जोडेर लामो समय प्रतीक्षा गरेका थिए । सूर्य देखा परेसँगै प्रसाद चढाए । अब छठ घाटबाट घर पुगेपछि व्रतालुले चढाएका प्रसाद सपरिवार ग्रहण गर्छन् ।
सूर्य देवता र छठी मातालाई पूजापाठ र अर्घ्य दिनका लागि गहुँ वा चामलको पिठोबाट बनाएको ठेकुवा चढाइन्छ । यस्तै पातसहितको मुला, अदुवा र बेसारको हरियो बेर्ना, ज्यामिर, नरिवल, सुन्तला, केरा, स्याउ, पानीसिंगडा, सुथनी, उखु लगायतका फलफूल पनि चढाउने गरिन्छ ।
कात्तिक शुक्ल षष्ठी र सप्तमीका दिन सूर्यलाई देवताको रुपमा विशेष विधिपूर्वक अर्घ्य दिएर छठ पर्व मनाइन्छ । छठ पर्वमा व्रत गरे दुःख र दरिद्रताबाट मुक्ति पाइनुको साथै सन्तान सुख प्राप्त हुन्छ भन्ने धार्मिक विश्वास रही आएको छ ।
सूर्य पुराणअनुसार सर्वप्रथम अत्रिमुनिकी पत्नी अनुसूयाले छठको व्रत गरेकी थिइन् । फलस्वरूप उनले अटल सौभाग्य र पतिप्रेम प्राप्त गरिन् । त्यही बेलादेखि अटल सौभाग्य, परिवारको सुख शान्ति र पति प्रेमका लागि ‘छठ पर्व’ मनाउने परम्पराको सुरुआत भएको विश्वास गरिन्छ ।
छठ ब्रत बसेपछि सन्तान प्राप्त हुने धार्मिक जनविश्वास पनि छ । सन्तान पाएकी महिलाहरूले घाटमा नाच नचाउने वा साष्टांग दण्डवत गरेर घरबाट घाटसम्म पुग्ने गरिएको छ ।
छठ पर्वले समाजलाई जोड्ने काम पनि गरेको छ । एउटै जलाशयमा हरेक समुदायका व्यक्ति विना भेदभाव छठ मनाउँछन् । यसले समाजमा देखिएको शत्रुता, कटुता, वैरभावलाई अन्त्य गर्दै एक अर्कालाई नजिक ल्याउने काम गरेको छ । त्यसैले छठलाई सद्भावको पर्व पनि भनिन्छ ।
विशेष श्रद्धा र निष्ठासाथ मनाइने छठ पर्वका लागि जनकपुरधाम, वीरगन्ज, लहान, राजविराजसहितका नदी, पोखरी तथा जलाशयहरू सिँगारेर झकिझकाउ पारिएको थियो ।

साभार : नेपाल प्रेस